Çocuklarda saç dökülmesi nedenleri

ÇOCUKLARDA SAÇ DÖKÜLMESİ

 

Hepimiz yaşlandığımızda fizyolojik değişiklikler geçiririz. Ciltte kırışıklıkların artması, saçların beyazlaması hatta dökülmesi beklediğimiz sonuçlardan birkaç tanesidir. Peki çocuklarda saç dökülmesi ne anlama gelir?  Çocuklarımız üzüldüğünde saç dökülmesi ciddi bir alarm anlamına gelmekle beraber aynı zamanda çocuklardaki saç dökülmesi nispeten yaygındır.

 

Çocuklar da bazı görülen saç dökülme türleri vardır ki bunlar normaldir ve geri çıkarlar;

# Yeni doğan bebekler de zamanın geçmesine istinaden saçlarının dökülmesi kalıcı saçları ile yer değiştirmesi bunlarda bir tanesidir.

        # Altı aylığa kadar olan bebeklerde vücutları ve kafalarını beşiklerine, araba koltuklarına vb. sürtünmelerden dolayı saç kaybı yaşanır. Ancak dik oturma pozisyonuna başladıkları zamana ulaştıklarında saçları tekrardan uzar.

# Buna benzerlik gösteren saçların güçlü şekilde fırçalanması,

# Islakken saç taranması

# saç örgülerinin sıkı bağlanması saç dökülmelerini meydana getirir.

 

Saçlı Deri Mantarı

Saçlı deri mantar enfeksiyonu; çocukluk çağında, daha çok kırsal kesimde, sıklıkla hayvanlardan bulaşan mantarların neden olduğu, saçlarda kepeklenmeden iltihaplanmaya kadar çeşitli şekillerde karşımıza çıkan bir hastalıktır.

Saçlı deri mantarı

# Yüzeysel olan; Tinea kapitis süperfisialis,

# İltihaplı ve derin formu; tinea kapitis profunda,

# Kellik yapan ve günümüzde nadir görülen formu; tinea kapitis favoza (favus)

    olmak üzere 3 tipte görülmektedir.

 

Tinea Capitis

Saçlı deri saçkıran olarak da bilinen tinea capitis , çocuklarda saç dökülmesinin en yaygın nedenidir. Bu durum bulaşıcıdır ve kafa derisi üzerinde merkezi şeffaf bir kısım ve halka benzeri kenar ile oval veya yuvarlak pullu yamalar gibidir. Saç yüzeyde kırılmış ve siyah noktalara benzer. Durum ayrıca kirpikleri ve kaşları da etkileyebilir.

Kafa derisinde kırmızı, yamalı ve kaşıntılı lekeler şeklinde görülebileceği gibi genelde ebeveynler ve bakıcılar tarafından çocuklar kafasını kaşıdığı veya ovaladığında fark edilir.

Enfeksiyonun kaşınması veya kendisinin kafa derisine verdiği hasar saç dökülmesine neden olmaya başlar. Genelde bir veya iki noktada görülmekle beraber çocukların bazen kaşıntıları hafifletmek için saçlarını çektiği de olur.

Doktor kontrolünde genelde kremle tedavi edilir ve saçkıran temizlendiğinde saçlarda tekrar büyüme görülür.

 

 Alopesi Areata

Alopesi areata , kafa derisinde aniden oval veya yuvarlak saç dökülmesi lekelerinin ortaya çıkması ile anlaşılır. Durumun bir otoimmün bozukluk olduğuna inanılıyor, bu da çocuğun bağışıklık sisteminin yanlışlıkla saç köklerine saldırdığı anlamına gelir. Doktorlar bu durumu kafa derisindeki yamaların tipik görünümüne bakarak teşhis ederler. Hastalığın kesin tedavisi olmasa da tedaviler hastalığın ilerlemesini yavaşlatabilir.

Bazen komple kelliğe veya çok ince saçlara neden olabilir. Bazı çocuklar da kaşlarını ve kirpiklerini kaybedebilirler. Kalan kel noktalar genellikle pürüzsüz ve ten rengindedir.

Alopesi areata olan birçok çocuk, kaşıntılar veya saçların döküldüğü dönemler ve sonrası zamanlarda yeniden büyüme olduğu gözlemlenmekte ama saç dökülmesinin şekli kişiden kişiye değmektedir.

Tedavi etmek için spesifik ilaçlar mevcut değildir, ancak doktorlar vücudun saç köklerine saldırmasını durdurmaya yardımcı olabilecek prosedür dışı ilaçlar da reçete edebilir.

Bazen ışın tedavisi saç büyümesini uyarabilir. Çoğu durumda, bir çocuk tedaviyi bıraktıktan sonra saçlar tekrar dökülmeye başlar, bu nedenle bir çocuğun semptomlar kaybolduktan sonra bile tedaviye devam etmesi çok önemlidir.

 

Telojen Effluvium

Genelde aşağıdaki nedenlerin olduğu saç dökülmesidir:

# Şiddetli duygusal stres

# Sevilen bir kişinin kaybı

# Ameliyat

# A vitamini doz aşımı

# İlaçların yan etkisi

# fiziksel yaralamalar

Sebeplerden herhangi biri, çocuğunuzun saçının normal büyüme rutinini etkileyebilir. Sonuç olarak, çocuğunuzun saçının sadece %10-15'i yerine %50'den fazlası dinlenme evresinde (telojen) kalır. 6-16 hafta sonra saçlar dökülmeye başlar. Bu, çocuğunuzun kısmen veya tamamen kelleşmesine neden olabilir.

Telogen effluvium'un tedavisi yoktur. Doktorlar, çocuğunuzun kafa derisine bakarak ve tıbbi geçmişini alarak durumu teşhis eder. Çocuğunuz büyük ihtimalle 6 ay ile 1 yıl arasında dökülen saçlarını geri kazanırlar.

Trikotilomani

Çocuğun saçlarını çekmesine veya bükmesine neden olan, sonuçta saça zarar veren ve saç dökülmesine neden olan zihinsel bir durumdur. Bu durum çoğunlukla bir ebeveynin boşanması, yeni bir kardeşin doğumu veya okuldaki sorunlar gibi stresli bir olay tarafından çocukların kaygılanması ile tetiklenir.

Çocuğunuzda trikotillomani varsa, saçlarına zarar verme dürtüsünü gidermek için bir çocuk psikoloğu ile de olabilir altta yatan nedeni tedavi etmek esastır. Duygusal ve sosyal destekten veya ilaç tedavisinden yararlanabilir.

Traksiyon Alopesi

Çekme alopesi, kafa derisi uzun süre gerginlik veya çekme yaşadığında oluşan dökülmesi türüdür. Kötü ve gergin örülmüş saçlar ile saçları uzatmak için kullanılan bazı kaynak ve ek uzatıcılar alopesi geliştirir.

 

Kafa derisinde kaşıntılı ve kırmızılıklar olabilir, büyük kellik veya küçük lekeler olabilir. Saç dökülmesi genellikle en fazla baskının olduğu bölgelere yoğunlaşır. Örneğin, saçlara gerginlik veren bir saç modelinin bulunduğu yerde daha fazla saç dökülmesine neden olur.

Daha gevşek bir saç modeli ile önlenebilir, ancak saçların yeniden büyümesi zaman alabilir. Bu tip saç dökülmesi olan bir kişi kafa derisi enfeksiyonu geliştirirse, doktor antibiyotik önerebilir.

Kafa Derisi Yaralanması

Kafa derisinde yanık veya kafaya önemli bir darbe gibi bir yaralanma saç köklerine zarar verebilir. Bu, yaralanma bölgesinde önemli saç dökülmesine neden olabilir. Yaralanma iyileştiğinde, saçlar yeniden büyümelidir.

 

Tedavi edilmeyen kafa derisi yaralanmaları altta yatan yapılara zarar verebileceğinden ve hatta kalıcı saç dökülmesine neden olabileceğinden hızlı tedavi esastır.

Çocuk psikoloğu ile danışma seanslarına ihtiyaçları olacaktır.

 

Diğer Nedenler

Çocuklarda saç dökülmesinin daha az yaygın nedenleri şunlardır:

# Beslenme eksikliği (biyotin, çinko, demir, kalsiyum ve D vitamini )

# Hipotiroidizm (az aktif tiroid )

# Ürün alerjileri (sert şampuanlar, saç jöleleri ve saç kremleri)

# Gençlerde yanlış giden saç tedavileri (fönleme sırasında aşırı ısıl işlem, saç düzleştirme veya yeniden bağlama ve saç ağartma)

 

ÇOCUKLARDA SAÇ DÖKÜLMESİNİN ÇÖZÜMLERİ

Çocuklarda saç dökülmesi birden fazla etkene bağlı olarak geliştiğinden meydana gelecek saç dökülmelerinde sebep olan etken doğrultusunda tedavi yöntemleri uygulamak gerekir. Saçkıran gibi saçlı deride yer yer toplu dökülmelere neden olan saç dökülmelerinde tedavi tekniklerine erken başlanmaması halinde çocuklar tamamen kel kalabilir.

Bu nedenle saçkırana bağlı olarak gelişen saç dökülmelerinde bitkisel tedaviler, kremler ve merhemler ile doktor kontrolü eşliğinde bir tedavi sürecine girilebilir.
Mantar enfeksiyonuna bağlı saç dökülmelerinde çocukların uzman bir doktora görünmesi ve saç derisinde dökülmeye neden olan enfeksiyonun tespiti amacıyla çeşitli kan ve benzeri testlerin yapılması gerekir.

Genetik faktörlere bağlı olarak gelişen saç dökülmelerinde çok fazla müdahale edilmese bile ilaç tedavileri ve sağlıklı bir beslenme programı ile saç dökülmesi sorunu en aza indirilebilir.
Vitamin ya da mineral eksikliğine bağlı olarak gelişen saç dökülmelerinde sebze ve meyve ağırlıklı bir beslenme şekli çözüm olacaktır.

Kan hastalıkları, ateşli hastalıklar ve hormonal bozukluklar nedeniyle gelişen saç dökülmelerinde uzman bir doktor kontrolünde gerekli testlerin yapılmasının ardından ilaç tedavisine başlanabilir.

Saç yolma rahatsızlığı, stres ve benzeri psikolojik sorunlarda ise çocukların muhakkak bir psikolog eşliğinde tedavi edilmeleri gerekir. İlerleyen yaşlarda çocukların tamamen saçsız kalmalarına neden olabilecek bu psikolojik sorunlara mutlaka önem verilmesi gereklidir.